Chives blossoming in my garden …
Allium schoenoprasum of te wel bieslook. Een van mijn favoriete kruiden in een zomerse salade.
Het bloeien van deze ui-achtige gaat ten koste van de verfijnde smaak.
Het oog wil ook wat; de zacht lila bloemen zijn een lust voor het oog :-)
We hebben de achtertuin opgemeten …
Een lap grond van 13,85 meter bij 6,15 wat nu nog uit terras, gras en zand bestaat. Ik kan mezelf er heerlijk op uit gaan leven, ik heb er echt zin in. De tuin ligt op het zuiden en heeft vrij arme grond, in de vorige eeuw was het een heidegebied. Een van de plannen is er een permanente grove met gras/schors in te maken omringt met natuurlijke borders en bomen. De ideeën beginnen zich al te vormen.
Tussen de bedrijven door ben ik Permacultuur aan het bestuderen, in een tijdschrift van de Kleine Aarde las ik de tip voor een online gratis cursus. Permacultuur haalt de inspiratie uit de natuur, het doel ervan is een leefomgeving te creeën, die de diversiteit, de stabiliteit en de veerkracht heeft van natuurlijke ecosystemen. Je kunt het toepassen binnen de landbouw, maar natuurlijk ook op kleine schaal in je tuin. Als mens werk je dus samen met de natuur in plaats van de tuin jouw wil op te leggen.
Het is een project wat natuurlijk niet in een dag gerealiseerd kan worden. Ik heb een aantal planten al op mijn lijstje staan die ik graag in mijn kruiden- of fruittuin zou willlen zetten. Het is ook even uitzoeken of die binnen het systeem van permacultuur in te passen zijn.
Kruiden die ik veel gebruik:
Lavendel
Salie
Rozemarijn
Winterhard bonenkruid
Tijm
Hyssop
Sint Janskruid
Munt
Citroenmelisse
Kamille
Bloemen voor de vlinders, hommels:
Vingerhoedskruid
Stokrozen
Malve
Heide – Ur
Teunisbloemen
Fruit tegen de stenen muur die de hele dag zon heeft:
Bramen
Wijnranken – Muin
Bomen / struiken voor schaduw en de vaste basis:
Hulst – Tinne
Hazelaar – Coll
Klimop – Gort
Stekelbrem – Ohn
Kardinaalsmuts – Oir
Tips, suggesties en ideeën voor een druidische heksentuin en ervaringen met permacultuur zijn welkom.
Bij de Litha-viering met de cirkel heb ik iets verteld over Sint Janskruid. Een van de kruidjes die ik echt bij deze tijd van het jaar vind passen.
Algemeen
Hypericum betekent Hertshooi. Hypericum is afgeleid uit Hypo en Ereiko, wat respectievelijk voor onder en heide staat. Perforatum betekent geperforeerd, als je de bloemblaadjes van Sint Janskruid tegen het licht houdt, begrijp je waar het vandaan komt. Het lijkt of er kleine gaatjes inzitten, dit zijn echter de kliertjes die de heilzame olie bevatten. De rode olie die de plant bevat en velen bekend is als de Johannesolie heeft ook voor de nodige legenden gezorgd.
Voor mij heeft Sint Janskruid een verbinding met Litha. Het Sint Jansfeest zie ik als een verchristelijking van Litha. Sint Jan (Johannes de Doper) is de Heilige van het Licht, een christelijk midzomerfeest wat met Sint Jansvuren word en werd gevierd. Het kruid is vernoemd naar deze heilige, omdat het hoogtepunt van de bloei rond de feestdag van Sint Jan valt (24 juni). Andere verhalen geven aan dat de plant haar naam heeft gekregen tijdens de kruistochten van de ridders van Johannes. Ze gebruiken de olie van de plant voor wondverzorging.
Sint Janskruid is een echt Zonnekruid met zijn warme goudgele bloemen. Hoe meer zon de plant heeft, des te meer bloemen hij maakt. Het bloemetje heeft 5 kelk en 5 kroonblaadjes, het bloeit slechts één dag. Hij wordt afhankelijk van de omstandigheden zo’n 20 tot 100 cm hoog. Hij heeft de voorkeur voor kalkrijke gronden, je vind hem in bossen, weilanden, hagen en heide. De stengels verhouten na verloop van tijd waardoor de boeren ze minder op prijs stelden; Hertshooi betekend hard hooi.
Sint Janskruid kent vele medische toepassingen, het wordt ook wel de Arnica voor de zenuwen genoemd. St. Janskruid heeft de laatste jaren veel in de aandacht gestaan als alternatief voor anti-depressivia. De plant heeft een prachtige signatuur. De gaatjes in de bloemblaadjes helpen de depressieve weer licht door te laten in zijn leven, waardoor de levenslust zich kan herstellen.
Het is een verwarmend kruid, wat helpt te herstellen bij geestelijk leeg raken als gevolg van een teveel energieverbruik. Denk aan klachten als depressie, winterdepressie, pms, adhd. Het is ook een geschikt kruid voor zeer chaotische of gevoelige mensen (hsp).
Het is echter raadzaam het kruid zeer voorzichtig te gebruiken, het heeft namelijk nogal wat contra-indicaties en ongewenste werkingen bij medicijngebruik. Denk aan o.a. de pil, anti-epileptica, hartmiddelen, bloedverdunners, mao-remmers, antidepressivia.
Magie
Geslacht: Mannelijk
Planeet: Zon
Element: Vuur
Goden/Godinnen: Baldur
Krachten: Gezondheid, Bescherming, Kracht, Liefdesvoorspellingen, Geluk
Enkele gebruiken:
Legendes
Twee legendes die ik tegenkwam over Sint Janskruid hebben een christelijke achtergrond. St Janskruid is een bloem die het lijdensverhaal van Christus verteld: Het bloed van Christus zit in de bloemknoppen en de vijfkroonblaadjes verbeelde de vijf wonden van Jezus. De ‘gaatjes’ in de bladeren zijn de wonden veroorzaakt door de doornenkroon.
Sint-Janskruid is zo sterk dat niemand meer ‘slecht’ was. De duivel werd hierdoor werkeloos, wat hem erg nijdig maakte. Op een dag zette hij zijn klauwen in het Sint-Janskruid om het te vernietigen. De gaatjes zijn de afdrukken van de klauw van de duivel. Het Sint Janskruid heeft de strijd overwonnen, dit verhaal zie je ook terug in de naam Jaag den Duvel.
In de Germaanse mythologie vind je de verklaring dat het rode vocht van het Sint Janskruid, het bloed van Wodan/Odin, is, die door een everzwijn werd verwond.
Een andere legende verteld dat iemand die voor het slapen gaan op het Sint Janskruid trapt, de gehele nacht door de elfen wordt wakker gehouden.
Sint-Janskruid wordt al zeer lang medicinaal gebruikt. Dioscorides, de belangrijkste arts van het oude Griekenland, gebruikte het bij de behandeling van heel wat verschillende aandoeningen.
In de middeleeuwen gebruikte men de plant als “duivelsverjager”. Aan de zolder of bij het raam werden bundels Sint-Janskruid gehangen om zich te beschermen het kwaad en heksen. Het kruid verspreidt bij het drogen een naar wierook zwemende geur. Bij het drogen ruikt het kruid enigzins naar wierook, aangenaam voor God, afwerend voor de duivel.
Johannesolie
Pluk voldoende bloemen om een jampot te vullen. Overgiet de bloemen met olijfolie van een goede kwaliteit. Zet de pot op een warme plaats, bij voorkeur in de volle Zon. Na twee weken kun je de olie afzeven en aanvullen met verse bloemen. Na twee weken vervang je de bloemen weer. Dit herhaal je drie keer, zodat je na zes weken een olie met een dieprode kleur hebt gekregen. Je hebt nu een krachtige johannesolie gemaakt, sterker dan die je in de winkels kunt kopen. De olie blijft circa een jaar houdbaar / werkzaam.
Je kunt de olie gebruiken:
Bronnen:
Mijn favoriete soep voor Ostara!
Ingrediënten:
30 gr roomboter
40 gr volkorenmeel
1 liter kruidenbouillon
paardebloemblad, brandnetel, berkenblad, bieslook, peterselie, selderij, lavas, dragon en salie.
Laat de roomboter smelten, als de boter warm is voeg je in een keer het meel toe. Het wordt een dikke klont, laat deze iets garen maar niet bakken of aanbranden. Blijf roeren. Na een minuut of twee voeg langzaam onder voortdurend roeren de bouillon toe. Blijf roeren om er voor te zorgen dat je geen klonten krijg. Laat de soep een paar minuten koken, zodat het volkorenmeel gaar wordt. Voeg de fijngesneden kruiden toe, laat het even doorwarmen, niet meer koken. Breng de soep eventueel verder op smaak met grove peper en zeezout.
Gebruik bij voorkeur verse kruiden!
Als Moeder Natuur en Koning Winter meewerken kun je tijdens een wandeling de kruiden voor de soep vers verzamelen. Neem anders je toevlucht tot gekweekte en gedroogde kruiden.
Mocht je een gebonden soep te zwaar vinden, kun je natuurlijk ook alleen kruidenbouillon gebruiken.
Het recept heb ik via via gekregen, er werd oorspronkelijk o.a. zevenblad, zuring en weegbree in gebruikt. Deze kruiden kan ik in mijn omgeving niet vinden zonder dat ze zijn blootgesteld aan uitlaatgassen, honden en andere hedendaagse vervuiling. Ik heb ze vervangen door enkele andere kruiden van mijn voorkeur.
Het laatste jaar merk ik dat ik steeds meer waardering voor oude ambachten, huisvlijt en huisgemaakte producten krijg. De intentie en kwaliteit die je in producten kan leggen, de rust waarmee brouwsels en baksels gemaakt kunnen worden. Een stukje nostalgie, heimwee naar weleer? zegt een 36-jarige Kreeft… Ik weet het niet, ik voel me er goed bij…
Er komen meerdere lijnen bijelkaar; keuzevrijheid in ingredienten, kiezen voor zuiverheid, eerlijkheid in het product, de energie waarmee objecten gemaakt worden. Kwaliteit in plaats van kwantiteit. Het voelt voor mij zuiverder dan massaproductie.
Zelfgebreide dassen, gevijzelde wierook, zelfgemaakte tinctuur, kruidenbitter en tijmsiroop, vervaardigde creme, eigen gebakken boterkoek en brood, de stekken in het raamkozijn. Een keuze, het kost vaak wat meer geld en ook vaak tijd en geduld. Het levert me veel op, plezier tijdens het proces van vervaardigen, het dagelijks ritueel van schudden en draaien, het helpt me om in deze jachtige tijd in mijn eigen ritme te komen. Scheppen en creeëren en na een tijdje wachten komt het echte genieten …
En ja, zo wil ik graag leren spinnen en wol vilten.. Wie weet!
Facebook
Twitter
Ravelry
Flickr
