
zo geliefd, zo gemist, zo dierbaar
6 april 1945 – 1 oktober 2010
Mijn vader belde me woensdagavond op met het verzoek om de volgende dag te komen.
Als mijn vader belt …, het horen van zijn stem zei me voldoende …
Donderdagochtend zijn we naar mijn ouders gegaan. Het einde was in alle opzichten voelbaar nabij. Het was bijna ondraaglijk om mijn moeder zo te zien; die vreselijke ziekte had in de laatste dagen nog eens een flinke klap gegeven. Pijn was niet meer te bestrijden, benauwdheid en onrust, onmenselijk. Wat ik verwachte als een verblijf van dagen voor de laatste zorg voor mijn moeder, bleken de laatste uren van samen zijn te zijn …
Donderdagnacht bleek mijn moeders laatste nacht te zijn geweest. Puur in de wetenschap dat haar kleinkinderen de volgende ochtend nog voor school zouden langs komen, is ze die nacht op wilskracht doorgekomen. Vrijdagochtend waren we samen, in stilte. Een kus, een liefdevolle streling. Omringd door ons (mijn vader, mijn zus, ik en haar twee schoonzonen) is ze heen gegaan. Intens, intiem, emotioneel, onbeschrijfelijk.
Die laatste uren zijn me dankbaar. Meer en meer lichtwezens lieten mij hun aanwezigheid voelen, de ruimte vullend met licht en liefde, ons steunend in de laatste uren. Het was zwaar, die enorme pijn, langzaam loslatend. Emotioneel, tranen die vloeien van liefde en het weten dat het mams laatste uren waren. Helend; elkaar de liefde laten voelen, wat woorden niet kunnen zeggen. Een klein gebaar, een kus, een hand op je schouder. En tot slot; die woorden uit te spreken die in onze familie zo moeilijk zijn om te zeggen “ik hou van je” en te weten dat het goed is.
Wat volgde was het afscheid nemen en de begrafenis vanuit de kerk. Het was bijzonder mooi.
Het koor waar mijn moeder deel van uitmaakte zong enkele liederen, mijn nichtje en neefje staken de kaarsen aan. Overdenkingen, vanuit een kerkelijke beschouwing, universeel als je luistert naar de betekenis achter de woorden. Woorden van verdriet, liefde, troost en kracht.
Een gevoel, een beeld …
Als een steentje dat in het water wordt gegooid, rondom die plek komt het in beweging, golven verspreiden zich in omringende, doorkruisende en uitbreidende cirkels. Door het ene steentje komt er veel in beroering, de beweging draagt zicht verder door als je denkt, de invloed is groot.
De laatste week ben ik gedragen door het licht en door het medeleven van vele mensen; het heeft me de kracht gegeven om er vooral voor mijn vader en zus te zijn. Mijn vader heeft tot het laatste ogenblik thuis mijn moeder verzorgd – niets dan respect hiervoor. Mijn zus, hielp hen waar mogelijk, ondanks de drukte en moeilijke tijd in haar eigen gezin. Belangstelling via telefoontjes, kaarten en huisbezoek van familie, vrienden, kennissen, mensen uit de gemeente. Voor mij ook via dit digitale medium; twitter, facebook en e-mail. Wetende dat er vele mensen in gedachten bij ons waren …
Op een van de condoleance kaarten stond het volgende:
Tref elkaar in de zang van een merel
in de vlinder die plots op je schouder rust
vind elkaar telkens in het warme licht
als de zon voorzichtig de aarde kust?
Een waar woord wat mij raakte in mijn druidisch hart;
herkenning – had ik dit niet eerder gelezen in een van mijn gwersu?
Sinds woensdagavond ben ik weer thuis, in de rust en stilte en komt de tijd om bij te komen, te verwerken en langzaam de draad weer op te pakken … letterlijk met het spinnen en breien, een troost in beweging.
Donderdag was het leeg en ik schreef ;
Vandaag hoor ik geen troostende woorden,
zie geen beelden van herinneringen en zing geen liederen van kracht en liefde …
Ik voel me vol van leegte.
En nu …
een kaars brand,
dag voor dag, gemis zal een plaatsje gaan krijgen,
herinneringen zijn een bron van tranen en een bron van vreugde
met mam is een stukje in mij overleden,
in mij leeft een stukje van haar voort
…